Merkez bankalarından geri adım beklemek ne kadar gerçekçi

Merkez bankalarından para politikası değişikliği (pivot) beklemek ne kadar gerçekçi? Sosyal medyadaki genel kanı merkez bankalarının para politikası değişikliğine gideceği yönünde olmasına rağmen piyasanın beklentisi artışların devam edeceği yönünde.

Bildiğimiz gibi sadece ABD merkez bankası Fed değil, dünyadaki hemen hemen her merkez bankası son dönemde enflasyon ile mücadele etmek için parasal sıkılaştırma dönemine girdi. Bir yandan bilançolarını daraltırken bir yandan da faizleri artırarak talebi baskılamak ve böylece enflasyonu dizginlemeye çalışıyorlar.

Son dönemde ise resesyonun derinleşme söylentileri nedeniyle merkez bankalarının politika değişikliğine gideceği ve bu değişikliğin de riskli varlıklara (Bitcoin gibi) olumlu yansıyacağı beklentisi oluştu. Peki bu beklentinin temelleri ne kadar sağlam?

Ben açıkcası, İngiltere Merkez Bankası’nın piyasaya müdahalesinin yanlış anlaşıldığını düşünüyorum. İngiltere Merkez Bankası para politikası değişikliğine gitmedi. Piyasadaki likidite krizine müdahale etmek için tahvil alımı yapmaya başladı. Bu tabi ki de genişleme para politikası araçlarından birisi ancak bu gelişmeyi politika değişikliği olarak okumak bence önümüzdeki döneme dair gereksiz bir umutlanmayı beraberinde getirir.

Peki sosyal medyadaki bu algıya rağmen piyasanın merkez bankalarından beklentileri nedir? Bloomberg’in son analizine göre 2022 yılı sonuna kadar Türkiye MB haricinde hiçbir ülkeden faiz indirimine gitmesi beklenmiyor. Aksine, hemen hemen her gelişmiş ülkenin faiz artışı yapması beklenmektedir. Dünyadaki en büyük ekonomilere sahip ülkelerden 2022 sonuna kadar yani üç ay içinde beklenen ek faiz artışı kararları aşağıdaki gibidir.

ABD

125bp

Avrupa MB

125bp

Japonya MB

Artış beklenmiyor

İngiltere MB

150bp

Kanada MB

75 bp

Çin MB

Artış beklenmiyor

Hindistan MB

35bp

Yukarıdaki listede adı geçen ülkelerin merkez bankalarından sadece Japonya son dönemde faiz artışına gitmedi. Diğer merkez bankalarının hepsi faiz artışına giderek piyasadaki likiditeyi ciddi ölçüde azalttılar ki bu da riskli varlıklarda satışa neden olarak toplamda 35 trilyon dolardan fazla paranın piyasadan çıkmasına neden oldu. Bunda sert artışa, özellikle Fed’in yaptığı, rağmen 2022’in son üç ayında da artış beklentisinin olması aslında yolun sonuna henüz yaklaşmadığımızı gösteriyor.

Peki bu süreç ne zaman biter?

Sosyal medyadaki beklenti merkez bankalarının faiz artışından geri adım atıp faiz indirimine gideceği yönünde olmasına rağmen piyasanın beklentisi faizlerin yükselmeye devam edeceği yönünde. 2023’ün ikinci çeyreğine kadar merkez bankalarının para politikasında değişikliğe gitmesi için COVID-19 gibi ya da 2008’deki finansal kriz gibi bir krizin patlak vermesi gerekmektedir. Gelen son ISM verileri ve güçlü işgücü raporları ise bize bu sürecin hala 6-9 ay uzağında olduğumuzu göstermektedir.