Mali Eylem Görev Gücü (FATF), Türkiye değerlendirme raporunu yayımladı. Bugün yayımlanan rapor, 11-28 Kasım 2025’te yapılan yerinde incelemeye dayanıyor ve o tarihteki durumu yansıtıyor.
Türkiye, 2019’daki önceki değerlendirmenin ardından gri listeye alınmış, bu süreçten Haziran 2024’te çıkmıştı. Yeni raporda Türkiye, 40 FATF tavsiyesinin 38’inde “uyumlu” ya da “büyük ölçüde uyumlu” bulundu. Bu sonuçlara göre Türkiye güçlendirilmiş takip sürecine alındı.
Kripto notu yükseldi
Kripto sektörünü doğrudan ilgilendiren 15 No’lu “Yeni Teknolojiler” tavsiyesinde Türkiye’nin notu “büyük ölçüde uyumlu”ya yükseldi. Türkiye bu başlıkta 2023’te “kısmen uyumlu” bulunmuştu. O dönemdeki temel gerekçe, kripto varlık hizmet sağlayıcıları için kayıt ve lisans zorunluluğunun olmamasıydı.
Finans sektörü ve kripto varlıkların denetimini kapsayan başlıkta ise Türkiye “orta” düzeyde değerlendirildi.
Raporda kripto varlık hizmet sağlayıcıları, bankacılıkla birlikte “yüksek risk” seviyesinde gösterildi. Türkiye’nin 2025 Ulusal Risk Değerlendirmesi’ne göre dolandırıcılık ve uyuşturucu kaçakçılığı gelirlerinin aklanmasında ağırlıklı olarak kullanılan sektörler bankacılık ve kripto platformları. FATF ayrıca Türkiye’nin Chainalysis’in kripto benimseme endeksinde 14. sırada yer aldığını hatırlattı.
SPK’nın risk anlayışı “gelişme aşamasında”
Raporda, ana denetim otoritesi Mali Suçları Araştırma Kurulu’nun (MASAK) güçlü bir uzmanlığa sahip olduğu vurgulandı. Kripto platformlarının denetimini 2025’te devralan Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) sektöre özgü risk anlayışının ise “hâlâ gelişme aşamasında” olduğu ifade edildi.
SPK’nın yasa dışı faaliyetlere ilişkin 132 şikâyeti inceleyerek 10 kişi ya da kuruluşu savcılığa bildirdiği aktarıldı. Lisanssız platformların internet sitelerine erişim engeli getirildiği de belirtildi. Bununla birlikte Kasım 2025 itibarıyla lisanssız kripto faaliyeti nedeniyle uygulanmış bir yaptırım bulunmuyordu.
Terör finansmanı bildirimleri sınırlı kaldı
FATF’e göre platformlar, kara para aklama risklerini genel olarak iyi kavrıyor. Büyük ve köklü platformlar bu konuda küçük ve yeni şirketlerin önünde yer alıyor. Terörün finansmanı risklerine ilişkin anlayış ise daha sınırlı. Raporda pek çok şirketin bu riski ağırlıklı olarak hedefli mali yaptırımlar çerçevesinde ele aldığı belirtildi. FATF, sektörün yüksek risk maruziyeti düşünüldüğünde bu durumu “bir ölçüde endişe verici” buldu.
Platformların şüpheli işlem bildirimleri ise hızla arttı. 2021’de 2 bin 233 olan bildirim sayısı 2024’te 63 bin 603’e yükseldi. 2021-2025 döneminde toplam 188 bin 573 bildirim yapıldı. Aynı dönemde terörün finansmanına ilişkin bildirim sayısı ise 1.896’da kaldı.
Raporda, görüşülen platformların Aralık 2024’te yürürlüğe giren seyahat kuralı (travel rule) yükümlülüklerine hakim olduğu da belirtildi.
Platformlara 2 milyon euroyu aşan ceza
Raporda, sektörün yükümlü hale gelmesinin ardından yapılan ilk denetimlerde incelenen tüm platformlarda çok sayıda ihlal tespit edildiği hatırlatıldı. Denetlenen 64 platformun 27’sinde müşteri tanıma, 23’ünde şüpheli işlem bildirimi yükümlülüğüne ilişkin ihlal saptandı. Bu ihlaller nedeniyle sektöre yaklaşık 2.15 milyon euro idari para cezası uygulandı. Son denetimlerde ise ihlal oranının belirgin şekilde düştüğü not edildi.
Bankalarda en yüksek ret oranı kripto şirketlerinde
Raporda yer alan Türkiye Bankalar Birliği’nin 2023 anketine göre bankaların en yüksek müşteri reddi oranı, yaklaşık yüzde 40 ile kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ait. Görüşülen platformlar ise bankacılık sistemine erişimlerinin engellenmediğini ifade etti. Yetkililer, lisans sürecinin ardından ret oranlarının düşmesini bekliyor.
In this article
